คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

เที่ยวคุ้มเมืองแพร่ : คุ้มเจ้าหลวง คุ้มวงศ์บุรี บ้านวิชัยราชา

One-day Trip เที่ยวคุ้มเมืองแพร่ : คุ้มเจ้าหลวง คุ้มวงศ์บุรี บ้านวิชัยราชา

เที่ยวแพร่​ “คุ้ม” มาก 
พาเที่ยว​คุ้มเมืองแพร่​ ที่มาเที่ยวแป้แล้วไม่ควรพลาด ไม่มีรถก็เที่ยวได้​ กับ​ 3 คุ้มเมืองแพร่​ ที่สามารถเดินเที่ยวได้ภายในวันเดียว

  • คุ้มเจ้าหลวง
  • คุ้มวงศ์บุรี
  • คุ้มวิชัยราชา หรือ บ้านเจ้าวงศ์ หรือ บ้านเจ้าโว้ง

แต่ละที่มีประวัติความเป็นมา​ และความน่าสนใจอย่างไรบ้าง​ ไปดูพร้อมๆกันเลยค่ะ

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
คุ้มเจ้าหลวง

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

คุ้มวงศ์บุรี

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

บ้านวิชัยราชา

มาดูประวัติของคุ้มแต่ละหลังโดยละเอียดกันค่ะ

::: คุ้มเจ้าหลวง :::

พิกัด: ตำบลในเวียง อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่

พิกัด Google Map: https://goo.gl/maps/SwMwBFyXc1M2

คุ้มเจ้าหลวง​ สีเขียวหลังนี้​เป็นสถาปัตยกรรมไทยผสมยุโรปสมัยต้นรัชกาลที่ 5 มีประตู หน้าต่างทั้งหมด 72 บาน งดงามด้วยลวดลายฉลุไม้อยู่ด้านบนปั้นลม และชายคาน้ำ​หลังคามุงแป้นเกล็ด รอบตัวอาคารประดับด้วยไม้แกะฉลุสลักลวดลายสวยงาม

เจ้าพิริยเทพวงศ์อุดร เป็นผู้สร้างคุ้มเจ้าหลวงแห่งนี้ และยังสร้างผลงานที่ก่อประโยชน์ให้กับจังหวัดแพร่หลายอย่าง เช่น การก่อตั้งโรงเรียนชื่อ โรงเรียนเทพวงศ์ เพื่อสอนหนังสือไทย และความรู้สมัยใหม่ ซึ่งต่อมาได้รับพระราชทานนามจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวว่า “โรงเรียนพิริยาลัย” เป็นโรงเรียนประจำจังหวัดแพร่มาจนถึงปัจจุบัน

รวมไปถึงการอุปถัมภ์วัดสำคัญในจังหวัดแพร่ และจัดทำคัมภีร์ปักไหม ซึ่งเป็นเอกสารโบราณที่สำคัญฉบับหนึ่งของจังหวัดแพร่ โดยคัมภีร์ปักไหมนี้ทำขึ้นโดยฝีมือของ “แม่บัวไหล” ภรรยาของท่านนั่นเอง

ต่อมา เมื่อปี พ.ศ.2445 เกิดกบฏเงี้ยวเมืองแพร่ เจ้าพิริยเทพวงศ์อุดรจึงไปพำนักที่หลวงพระบาง ประเทศลาว จนสิ้นอายุขัย ทางราชการยกเลิกตำแหน่งเจ้าเมืองแพร่ไป และไม่ตั้งเจ้าเมืองคนใหม่ขึ้นมาอีก จึงทำให้เจ้าพิริยเทพวงศ์อุดรเป็นเจ้าเมืองแพร่องค์สุดท้ายนั่นเองค่ะ

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
แผนที่จำลองผังเมืองแพร่ มาตราส่วน 1:1000

ภายในคุ้มเจ้าหลวงเปิดเป็นพิพิธภัณฑ์ให้คนทั่วไปเข้าไปชมได้​ อย่างภาพห้องด้านล่างนี้ก็คือห้องรับประทานอาหาร​สำหรับเลี้ยงต้อนรับแขกผู้มาเยือนและใช้พูดคุยประชุมงานต่างๆ และ ข้าวของเครื่องใช้ของ “แม่บัวไหล” ภรรยาของเจ้าพิริยเทพวงศ์อุดร ที่ได้รับการเก็บรักษาอย่างดี

เมื่อเกิดเหตุกบฏเงี้ยวขึ้น แม่เจ้าบัวไหลถูกควบคุมตัวไปอยู่ที่กรุงเทพ เล่ากันว่าเหตุการณ์ครั้งนั้นเกิดขึ้นอย่างกระทันหันจนแม่เจ้าบัวไหลต้องทิ้งผ้าไหมที่ยังปักไม่เสร็จเอาไว้ที่คุ้มเจ้าหลวงแห่งนี้ และทุกวันนี้ผ้าไหมที่ยังปักไม่เสร็จผืนนั้น ก็ยังคงมีจัดแสดงให้ได้ชมกันค่ะ

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
ผ้าปักฝีมือ “แม่บัวไหล” ภรรยาของเจ้าพิริยเทพวงศ์อุดร ที่ได้รับการเก็บรักษาอย่างดี

หากใครเคยชมละครเรื่อง “รอยไหม” ก็น่าจะเคยได้ยินเรื่องราวบางส่วนเกี่ยวกับผ้าผืนนี้ค่ะ

มาดูลายปักแบบใกล้ๆกันค่ะ ลายปักสวย ละเอียดประณีตมากๆ เลย

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
ผ้าไหม ของแม่เจ้าบัวไหล ซึ่งเป็นผืนที่ทอไม่เสร็จสมบูรณ์ ก็เกิดเหตุการณ์กบฏเงี้ยวเสียก่อน

นอกจากนี้ ยังมีห้องจัดแสดงข้าวของเครื่องใช้ของบ่าวไพร่ในสมัยนั้น เช่น อุปกรณ์เครื่องครัว เป็นต้น

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

ใต้ถุนอาคารเคยเป็นที่คุมขังทาสและนักโทษ​ จนกระทั่งมีการสร้างเรือนจำจังหวัดจึงได้เลิกใช้เป็นที่คุมขังนักโทษ

17 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี
ใต้ถุนอาคารเคยเป็นที่คุมขังทาสและนักโทษ​ จนกระทั่งมีการสร้างเรือนจำจังหวัดจึงได้เลิกใช้เป็นที่คุมขังนักโทษ

18 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี19 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี

ปัจจุบัน คุ้มเจ้าหลวงเปิดเป็นพิพิธภัณฑ์การเรียนรู้ เพื่อให้ศึกษาประวัติความเป็นมา โดยไม่เสียค่าเข้าชม

20 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี21 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี22 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี23 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี

 

::: คุ้มวงศ์บุรี :::

พิกัด Google Map: https://goo.gl/maps/32icD4kWuPk

บ้านขนมปังขิงสีชมพูสวยหวานของเจ้าพรหมสุนันตา วงศ์บุรี ผู้สืบเชื้อสายมาจากอดีตเจ้าเมืองแพร่

ที่คุ้มแห่งนี้มีเรือนทั้งหมด 2 หลัง คือเรือนสีชมพูหลังใหญ่ด้านหน้า ซึ้งจัดแสดงเป็นพิพิธภัณฑ์ (สามารถเข้าชมได้) และเรือนหลังเล็กด้านหลัง ซึ่งเป็นที่พักอาศัยของทายาทผู้สืบเช้าสายวงศ์บุรีในปัจจุบัน

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
คุ้มวงศ์บุรี หรือ บ้านวงศ์บุรี อำเภอเมือง จังหวัดแพร่

::: ประวัติของคุ้มวงศ์บุรี :::

คุ้มวงศ์บุรี หรือ บ้านวงศ์บุรี (Ban Wongburi) เป็นบ้านประจำตระกูลวงศ์บุรี เชื้อสายเจ้านายเมืองแพร่ในอดีต สร้างโดยแม่เจ้าบัวถา ชายาองค์แรกของเจ้าพิริยเทพวงศ์ เจ้าหลวงเมืองแพร่องค์สุดท้าย ซึ่งไม่มีบุตรด้วยกัน

27 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี

เมื่อแม่เจ้าบัวถาแยกทางกับเจ้าพิริยเทพวงศ์ จึงมาพำนักอยู่ที่นี่ตั้งแต่ปี พ.ศ.2440 ที่เรือนด้านหลังในปัจจุบัน ก่อนที่จะรับอุปการะหลานสาวชื่อ “เจ้าสุนันทา”

ต่อมา เจ้าสุนันทาได้สมรสกับเจ้าพรหม หรือ “หลวงพงษ์พิบูลย์” ก่อนที่จะสร้างเรือนหลังใหญ่ขึ้นด้านหน้าเพื่อเป็นเรือนหอ เป็นเรือนไม้สัก ประดับด้วยไม้ฉลุลวดลายแบบยุโรปประยุกต์ ที่เรียกว่า “ลายขนมปังขิง” (Ginger bread) หลังคาสูง ทรงปั้นหยา 2 ชั้น ฐานก่ออิฐถือปูน ควบคุมการก่อสร้างโดยช่างชาวจีนจากมณฑลกวางตุ้ง เป็นเวลานานถึง 3 ปี ภายในบ้านตกแต่งด้วยสิ่งของเครื่องใช้เก่าแก่ที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

ปัจจุบัน เรือนหลังใหญ่จัดเป็นพิพิธภัณฑ์จัดแสดงสิ่งของเครื่องใช้ภายในคุ้มเจ้านายฝ่ายเหนือเมื่อร้อยปีก่อน
ส่วนเรือนต้น ยังใช้เป็นที่พักอาศัยของทายาทผู้สืบตระกูลวงศ์บุรี และได้รับรางวัลอาคารอนุรักษ์ดีเด่น จากสมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์ เมื่อปี พ.ศ.2536

28 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี

 

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่30 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี31 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี32 คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี

ระหว่างที่เดินชมคุ้มวงศ์บุรีอยู่ ก็เจอน้องแมวตัวใหญ่เดินผ่านมา เลยแวะเล่นสักหน่อยตามประสาทาสแมวที่ดี

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
แมวที่คุ้มวงศ์บุรี น่ารักกกกก ขนนุ่มมม

อ้าว! แมวหนีไปซะแล้ววว

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่

 

::: คุ้มวิชัยราชา / บ้านเจ้าวงศ์ / บ้านเจ้าโว้ง :::

พิกัด Google Map: https://goo.gl/maps/yQuFvgS1wUq

พิกัด: “สีลอ” หรือ “ชุมชนวัดศรีบุญเรือง”

บ้านไม้สักทรงมะนิลาผสมผสานสไตล์แบบล้านนา อายุร้อยกว่าปี ที่ได้รับการอนุรักษ์เป็นมรดกทางประวัติศาสตร์ และเป็นสถานที่ท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์วัฒนธรรม บ้านหลังนี้เป็นรอยต่อทางประวัติศาสตร์ในสมัยรัชกาลที่ 5 และสงครามโลกครั้งที่ 2

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
คุ้มวิชัยราชา หรือ บ้านวิชัยราชา

ชื่อ “วิชัยราชา” คือ พระราชทินนามที่รัชกาลที่ 5 พระราชทานให้ “เจ้าหนานขัติ” ต้นตระกูลแสนศิริพันธ์ ซึ่งต่อมาได้รับการโปรดเกล้าให้เป็น “พระวิชัยราชา”

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
บ้านวิชัยราชา

พระวิชัยราชาเคยมีเกียรติประวัติในการช่วยเจ้าหน้าที่จากกลุ่มกบฎเงี้ยว เมื่อปี พ.ศ.2445 ก่อนที่เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรีจะยกทัพหลวงขึ้นไปปราบจนสำเร็จในที่สุด

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่
บ้านวิชัยราชา

ต่อมา ในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 “เจ้าวงศ์ แสนศิริพันธ์” ลูกชายของพระวิชัยราชา ซึ่งเป็นหัวหน้าขบวนการเสรีไทยจังหวัดแพร่ ก็ใช้คุ้มนี้เป็นบ้านแกนนำและคลังเก็บอาวุธของขบวนการกู้ชาติเสรีไทยแพร่

ต่อมา คุ้มนี้ก็ถูกทิ้งร้าง ปล่อยให้ผุพัง จนเกิดการเล่าลือถึงเรื่องลี้ลับ และอาถรรพ์หมายเลข 8 อยู่หลายสิบปี
จนในที่สุดจึงได้รับการบูรณะ ปรับปรุงให้สวยงาม และกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์ในปัจจุบันค่ะ

ลวดลายไม้ฉลุเป็นรูปดอกไม้และใบไม้น่ารัก ที่ได้รับการบูรณะจนสวยงามเช่นในปัจจุบัน

คุ้ม เมืองแพร่ จังหวัดแพร่ เมืองแป้ บ้านขนมปังขิง วิชัยราชา คุ้มเจ้าหลวง บ้านวงศ์บุรี เที่ยว ท่องเที่ยว ที่เที่ยว เที่ยวแพร่


อ่านบทความอื่นๆที่น่าสนใจได้ที่นี่ค่ะ

กาชาปองอับเฉาไม่อับเฉา วัดอรุณฯ Bangkok Art Biannale 2018

บ้านสวนพรานนก เรสซิเดนท์ เที่ยวกรุงเทพฯ ให้เหมือนไปต่างประเทศ! ที่โรงแรมสีส้มอิฐสไตล์โมรอคโค

จักจั่นลอกคราบ สัญลักษณ์ของการเข้าสู่ฤดูร้อน

————————————
ติดตามช่องทางอื่นๆ ได้ที่
Facebook: https://www.facebook.com/PiraPiraStory/
Twitter: https://twitter.com/PiraPira_Story
Instagram: https://www.instagram.com/pirapirastory/
Blog: https://pirastory.com/

One thought on “เที่ยวคุ้มเมืองแพร่ : คุ้มเจ้าหลวง คุ้มวงศ์บุรี บ้านวิชัยราชา

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.